Waarom vertalers met SEO-kennis nodig zijn

Vertaling en zoekmachineoptimalisatie of SEO zijn twee erg verschillende vaardigheden.

Vertaling en zoekmachineoptimalisatie of SEO zijn twee erg verschillende vaardigheden. Op zichzelf genomen hebben ze weinig met elkaar gemeen. Toch is het erg belangrijk dat vertalers ook kennis hebben van SEO. Eén van de gevaren van vertalen is immers dat er heel wat subtiliteit in de tekst verloren kan gaan en SEO is één van die subtiele zaken. De aanwezigheid van SEO zou voor de lezer eigenlijk onzichtbaar moeten zijn, maar toch heeft het een hele grote impact op de doeltreffendheid en de reikwijdte van uw tekst. Een degelijke vertaling die echter geen rekening houdt met de noden van SEO kan die waarde verloren laten gaan. Anderzijds kan een vertaler met SEO-expertise een tekst zelfs beter geoptimaliseerd maken voor zoekmachines dan de oorspronkelijke versie.

Eén van de factoren die vaak worden vergeten bij SEO-vertaling, is het verschil in de populariteit van bepaalde zoektermen per taal. Stel bijvoorbeeld dat de term “houten trap” vaak wordt gezocht via Google. Dan kan het zinvol zijn om die twee woorden regelmatig naast elkaar te laten voorkomen in de Nederlandse tekst. Maar stel dat blijkt dat in het Frans de term “escalier en bois” zelden of nooit gezocht wordt, dan heeft het geen zin om in de Franse versie van uw website dezelfde poging te ondernemen. De vertaler kan dan best een andere term uitkiezen die in het Frans wel vaak gezocht wordt via Google, en ervoor zorgen dat die term vaak (en op de geschikte plaatsen) voorkomt in de tekst.

SEO en copywriting zijn moeilijke evenwichtsoefeningen. Men probeert maximaal resultaat te halen uit de technische trucs aan de ene kant en tegelijk een vlot leesbare, goed geschreven én informatieve tekst af te leveren. Bij de vertaling van die tekst komen opnieuw diezelfde uitdagingen kijken en de antwoorden liggen vaak anders dan in de oorspronkelijke taal.

Waarom menselijke vertalers onvervangbaar zijn

Zoals vele andere internetgebruikers hebt u vast al wel eens Google Translate of een andere vertaalrobot gebruikt.

Zoals vele andere internetgebruikers hebt u vast al wel eens Google Translate of een andere vertaalrobot gebruikt. Vertaalrobots kunnen immers een erg handig hulpmiddel zijn om te ontwaren waar een tekst in een vreemde taal eigenlijk over gaat of om een woord terug te vinden waar u niet op kunt komen. Wie ooit al eens een doorlopende tekst heeft vertaald naar een taal die hij kent, weet echter dat computervertalingen heel vaak verkeerde en zelfs hilarische resultaten opleveren. Hoewel een verdere evolutie van vertaaltechnologie zeker verbetering kan brengen, zal een computervertaler nooit de kwaliteit benaderen die menselijke vertalers kunnen bieden. Een computer kan immers niet creatief denken zoals mensen dat kunnen. Figuurlijk taalgebruik vormt bijvoorbeeld vaak een probleem. Neem bijvoorbeeld de volgende zin:

Nadat de politie de verdachte urenlang onder druk had gezet, kwam de aap eindelijk uit de mouw.”

Google Translate maakt hier in het Engels het volgende van:

After the police the suspect had put for hours under pressure monkey finally came out of the bag.”

Deze vertaling is grammaticaal niet correct, maar ook inhoudelijk stuiten we op een probleem. De letterlijke vertaling van de aap maakt de zin betekenisloos in het Engels. Het Engels kent de uitdrukking ‘de aap komt uit de mouw’ immers niet. Er is wel ‘the cat’s out of the bag’, wat ongeveer hetzelfde betekent.

Men zou Google Translate zo kunnen programmeren dat deze uitdrukking automatisch vertaald wordt en de aap verandert in een kat, maar wat als we dan deze zin willen vertalen?

“Mijn aap had zich verscholen in mijn jas. Toen ik hem riep, kwam de aap uit de mouw gekropen.”

We zouden niet tevreden zijn als de vertaler plots van die aap een kat maakt. Een computer kan echter niet uit de context afleiden wanneer we letterlijk taalgebruik hanteren en wanneer het om figuurlijk taalgebruik gaat. En dat is maar één van de vele redenen waarom menselijke vertalers onvervangbaar zijn.